آسیب شناسی کار فرهنگی | ویروسی که تشکیلات را از درون می‌خورد! – استاد مجتبی وافی

چرا با وجود صرف هزینه‌ها و تلاش‌های بی‌وقفه، مجموعه‌های فرهنگی ما همچنان به جای تبدیل شدن به یک «جبهه واحد» و قدرتمند، شبیه به جزایری پراکنده عمل می‌کنند؟ پاسخ این سوال کلیدی، برخلاف تصور رایج، در کمبود بودجه یا پیچیدگی‌های تهاجم دشمن نیست. این مطلب، یک آسیب‌شناسی صریح و بی‌پرده از یک بیماری پنهان است؛ ویروسی که تشکیلات انقلابی را نه از بیرون، که از درون متلاشی می‌کند و توانایی هرگونه عملیات مشترک را از آن سلب می‌کند.

این ویروس خطرناک، «توهم بی‌نیازی» و «غرور پنهان تشکیلاتی» نام دارد. آفتی که باعث می‌شود هر کدام از ما، مجموعه خود را کامل و روش تربیتی خود را بی‌نقص بدانیم و در نتیجه، هیچ احساس نیازی به تجربه و کمک هم‌سنگر خود نکنیم. عوارض این بیماری، خود را در ناتوانی برای اجرای یک پروژه مشترک ساده مانند اداره چند غرفه در نیمه شعبان نشان می‌دهد و ما را در گلخانه‌های امن مساجد و همایش‌های خودی محبوس کرده، در حالی که «اتمسفر» حاکم بر پارک، پاساژ و خیابان محله را به طور کامل به دیگران واگذار کرده‌ایم.

اما شاید تلخ‌ترین و نهایی‌ترین پیامد شیوع این ویروس، تعطیلی خاموش «کارخانه‌های انسان‌سازی» باشد. مجموعه‌های تربیتی نامدار دهه‌های گذشته که روزی مدیران تراز انقلاب را تربیت می‌کردند، امروز یا از بین رفته‌اند یا خروجی آن‌ها دیگر آن عمق و کارآمدی سابق را ندارد و با بحران جدی «نیروی انسانی» مواجه هستیم. این تحلیل، زنگ خطری جدی برای همه فعالان فرهنگی است تا پیش از آنکه دیر شود، ریشه‌های این بحران درونی را بشناسند و به فکر علاجی برای این ویروس کشنده باشند.